GelişimErzurumYazı

ATSIZ’A DOST B?R YÜZ: ?RFAN FETH? GEMUHLUO?LU

Gemuhluo?lu, Ats?z’?n cenazesinde ?öyle der; “Bu musalla ta?? onun kadar bir er ki?iyi çok az görmü?tür hoca efendi!”
?rfan Fethi Gemuhluo?lu, izzetinefis davas?yla sabah ak?am insan? ve insanl??? yoranlar?n idrak etmekte zorland??? bir mütefekkirdir. Cahit Zarifo?lu’nun ifadesiyle tek ba??na bir okul olan Fethi Gemuhluo?lu, 20. yy. Türkiye’sinin nadir fikir ve gönül adamlar?ndan biridir. Günümüzde insan? ve gönlü merkeze alan riyadan ve gösteri?ten uzak bir ya?am içinde insanl??a öncü olabilecek de?erleri dü?ündü?ümüzde Gemuhluo?lu’nun k?ymeti daha çok kendini hissettirmektedir. Ona göre “Her ?ey gönülde cereyan ediyor. Ve insanlar, biz zannediyoruz ki, hâl-i cimâ’dan do?uruyorlar. ?nsanlar hâl-i cimâ’dan do?muyorlar. ?nsanlar? gönül döllüyor. Gönül çocuklar? onun için ayr? oluyor. Ve gönül çocuklar?n?n ço?u onun için ‘yol evlâd?’ oluyor, ‘bel evlâd?’ olmuyor.”
Mesle?inin insan yeti?tirmek oldu?unu her zaman hat?r?nda tutan ve ya?am?nda tatbik eden Gemuhluo?lu, 1923 y?l?nda Arapgirli bir Türkmen ailesinin çocu?u olarak dünyaya gelmi?tir. Haydarpa?a Lisesinden mezun olduktan sonra hukuk e?itimine devam etmi?,
sonra ?stanbul’da çe?itli okullarda Türk dili ve edebiyat? ö?retmenli?i yapm??t?r. Spor ve Sergi Saray? Müdürlü?ü, Millî E?itim Bakanl??? Özel Kalem Müdürlü?ü de yapm?? olan Gemuhluo?lu, kurulu?unda rol ald??? Türk Petrol Vakf?’nda Genel Sekreterlik görevini yürütmü?tür. Ergun Göze’ye göre “O, insan mühendisi idi. Stati?i, dinami?i ve bilhassa iç mimarisi ile ?antiyesi, bir kahve masas?, bir ziyafet odas? ve son y?llarda ba??nda bulundu?u vak?f idi. Kendisini de ba??nda bulundu?u vakfa vakfetmi?ti.”
Gemuhluo?lu’nu bugün var eden ve yar?n da var edecek olan Türk milletinin sorunlar?n? Türk milletinin içinde ya?ayan biri olarak görmesi ve de?erlendirmesidir. O, kendine yabanc?la?an veya kendi kendine tehdit olu?turmaya ba?layan insandaki çürümeye kar?? oldukça naif, nezih ve nazik uyar?lar?n adam? olmu?tur. O, içinde ya?ad??? topluma ve o toplumun çocuklar?na önce dost, sonra a?k, sonra da yol olmu? bir tefekkür ve kelimenin tam manas?yla bir tasavvuf, bir modern dervi?, Yunus’un 20. yüzy?la uzanan kokusu; kinin, kibrin, kirin, yoz ve yobazl???n korkusudur. ?nsana hizmetin ?slam’a hizmet oldu?unu idrak etmi?, her türlü kör kuvvetin ve ayr??man?n ötesinde Gemuhluo?lu, esas?nda Türk milletinin evlatlar? için model bir ki?ilik, kendi içinde oturmu? bir adamd?r. Durdu?u yerin fark?nda olan Gemuhluo?lu, insana giden yolu bulmu?tur. O yol da onda kendi ifadesiyle Peygamber’e giden yol olmu?tur.
Arapgir Postas?, Serdengeçti, Ye?ilada, Türk Yurdu, Dü?ünen Adam, Yeni Sabah, Gölda?? gibi gazete ve dergilerde yay?mlanan Gemuhluo?lu’nun ana davas? bir nesil in?â etmektir. Bu insani hareketin merkezine ise a?k? koymu?tur. Hilmi Ziya Ülken’in “A?k Ahlak?” onda vücut bulmu?tur dememiz mümkündür. ?çindeki sesin her daim takipçisi olan Gemuhluo?lu “A?lamayan gözün bakt???ndan hay?r gelmez.” düsturu içinde yüre?e dokunan, dokundu?u yürekle yürüyen müstesna bir ?ahsiyettir. O, köklerden kopu?un savrulu?una serzeni?te bulunurken bir taraftan da “Güne?in baATSIZ’A DOST B?R YÜZ: ?RFAN FETH? GEMUHLUO?LU Dr. Selim YILDIZ Gemuhluo?lu, Ats?z’?n cenazesinde ?öyle der; “Bu musalla ta?? onun kadar bir er ki?iyi çok az görmü?tür hoca efendi!” TEMMUZ 2021 35 t???n? de?il, do?u?unu yaz?n.” ö?üdüyle umut olmu?tur.
O, “Dostluk Üzerine” irticalen 22 Kas?m 1975’te yapt??? konu?mada “Ölümün, insana, gözünün ak?n?n siyah?na olan yak?nl???ndan daha yak?n” oldu?u gerçe?ini i?leyerek “Uykuya dost olmayal?m. Her ?eye dost olal?m, politikaya dost olmayal?m. Her ?eye dost olal?m, h?rs-? mâl ve h?rs-? câha dost olmayal?m.” der. ?nsan? co?rafyada, co?rafyay? insanda en güzel okuyan fikir adamlar?m?zdan olan Gemuhluo?lu, tarihe dost olmaktan, co?rafyaya dost olmaktan, uzuvlara, topra?a, ormana, a?açlara yani tabiata dost olmaktan ve kendine dost olmaktan bahsederek var olman?n nedeni aç?klar. O, Necip Faz?l’?n ifadesiyle “kendisine hiçbir zaman tecelli zemini aramayan tevekkül zarf?na sar?l? bir fikir sakas?”d?r.
“Bu musalla ta?? onun kadar bir er ki?iyi çok az görmü?tür hoca efendi!” sesi er ki?ilerle birlikte yol yürümü? olan Fethi Gemuhluo?lu’nun, Büyük Türkçü Hüseyin Nihal Ats?z’?n cenazesindeki sesi oldu?unu da belirtmeliyiz. Onun durdu?u yerin daha do?ru anla??lmas? bak?m?ndan bu ses oldukça mühimdir.
Akif ?nan onun için “Kelâm?n en zarifini, edebin kâmilini, siyasetin en ferasetlisini, edebiyat?n en muhteval?s?n? onun aziz varl???nda erimi? bulurduk. O bir uygarl???n temsilcisiydi.” der. Her türlü kutupla?malar?n ötesinde insana bakmas?n? bilen Gemuhluo?lu, yolda??n da yolun da hakk?n? vermi?, hakikatte hayat?n?n aynas? olan sükûna 1977’de kavu?mu?tur. Ahmet Kabakl? onu “Hüma ku?u”na benzetirken, Muharrem Ergin onun için “meclislerin görkemi idi” der.
Ondan geriye kalanlar “Yeniden Bir Merhaba”, “Dostluk Üzerine” yazd?klar? ve “Gerçek Olan A?k”t?r.
O derki; "Sözü dü?ümleyip biz dahi diyelim ki 'gamlanma gönül gamlanma', merhaba insanad?r. Merhaba, sahib Tarihin sesi, destan ?airi
Niyazi Y?ld?r?m Gençosmano?lu onun ard?ndan onun yürüyü?ünü ?öyle yazm??t?r:
Hak yolunu, gönül yolu
Bilmi?ti; Hakk’a yürüdü.
De?i?mez töredir; Hakk’tan
Gelmi?ti; Hakk’a yürüdü.
Ne gezindi azda, çokta,
Ne y?ld?z arad? gökte…
Mutlak güzelli?i Hakk’ta
Bulmu?tu; Hakk’a yürüdü
Giyinip ak önlü?ünü
Seçti vuslat ?enli?ini…
Aynalardan benli?ini
Silmi?ti; Hakk’a yürüdü.
Titremeden eli, dizi
A?t? yoku?lar?, düzü…
‘Elest’ içre ‘Belâ’ sözü
Vermi?ti; Hakk’a yürüdü.
Bir almadan, binbir veren,
Dikenliklerden gül deren,
Yesevî’den bir Alp-eren
Dervi?ti; Hakk’a yürüdü.”inin kendisine merhabas?d?r."

Dr. Selim YILDIZ