Anadolunun zirvesinde yer alan kadim ?ehir Erzurum, kurulu?undan gnmze kadar nemli misyonlar stlenmi?, Osmanl? ar?iv belgelerinde Anadolunun kilidi olarak an?lm??t?r. Osmanl? Devletinin gvenli?inin sa?lanmas? a?s?ndan nemli bir lokasyonda bulunan Erzurum vilayeti, bulundu?u konum itibariyle karasal bir iklime sahiptir. Uzun ve so?uk geen k?? mevsimleri vilayetin kimli?iyle btnle?mi?, Erzurum so?u?un hkm srd? vilayet olarak ak?llarda kalm??t?r.
So?uk havaya al??an ve hayatlar?n? buna gre ?ekillendiren Erzurumlular iin a??r iklim ?artlar? gndelik ya?am?n bir paras? olmu?tur. Ancak ayn? ?eyi Erzuruma sonradan gelen insanlar iin sylemek mmkn de?ildir. S?cak ya da ?l?man bir iklimden karasal bir iklime gei? yapan yabanc?lar?n aradaki s?cakl?k fark?na uyum sa?lamalar? kolay olmam??t?r. Nitekim bu zorluk Erzuruma tayin olan valilerde dahi kendisini gstermi?tir. Yerel halka gre daha iyi ya?am standartlar?na sahip olmalar?na ra?men son dnem Erzurum valilerinin de so?uk havadan muzdarip olduklar?, hatta bu nedenle farkl? yerlere tayin istedikleri grlmektedir.
Bu konuda dikkati eken valilerin ba??nda Fosfor Mustafa S?tk? Pa?a gelmektedir. Anadolu ?stihkmt? Komisyonu Reisli?i, Trabzon-Erzurum-Bayezid karayolunun in?as? ve farkl? zamanlarda dnem Erzurum valili?i grevini yrten Fosfor Mustafa S?tk? Pa?a, 1879-1889 y?llar? aras?nda yrtt? son valili?i dneminde bir tayin talebinde bulunmu?tur. Mustafa S?tk? Pa?a 1888 y?l?nda Y?ld?z Saray?na yazd??? bir telgrafla romatizma hastal???ndan dolay? art?k hareket edemedi?ini, grevini yapmakta zorland???n? belirtmi? ve ?stanbula dnmek iin izin talep etmi?tir. Bir nevi emeklilik talebinde bulunan Fosfor Mustafa S?tk? Pa?an?n bu talebi dnemin siyasi ko?ullar?ndan dolay? II. Abdlhamid taraf?ndan uygun grlmemi? ve pa?an?n Erzurumdan ayr?lmas?na izin verilmemi?tir (BOA. ?.DH.1085.85133). Hasta olmas?na ra?men grevinde kalmas? istenen Fosfor Mustafa S?tk? Pa?a bu talebinden bir y?l sonra 1889da vefat etmi? ve Erzuruma defnedilmi?tir.
1896-1901 y?llar? aras?nda Erzurum valili?i grevini yrten Mehmet ?erif Rauf Pa?an?n da so?uk havaya intibak etmekte zorland??? grlmektedir. Nitekim Erzurumdaki grevinin nc y?l?nda, 31 Ekim 1899 tarihinde Y?ld?z Saray?na bir telgraf eken Mehmet ?erif Rauf Pa?a, Erzurumun havas?ndan dr-? ?zd?rab oldu?unu belirtmi? ve yeni bir grev talebinde bulunmu?tur (BOA.Y.PRK.UM.48.66). 1895 y?l?ndan beri Anadolu Islahat? projesini yrten Ahmet ?akir Pa?an?n 20 Ekim 1899 tarihinde vefat etmesi zerine, Mehmet ?erif Rauf Pa?a da sz konusu telgraf vas?tas?yla Anadolu mfetti?li?i grevine talip olmu?tur. Ancak Mehmet ?erif Rauf Pa?an?n bu talebi kabul edilmemi?, kendisi 1901 y?l?nda Selanik valili?i grevine atanm??t?r. Mehmet ?erif Rauf Pa?an?n yerine de Erzurum valili?i grevine Musul Valisi Mustafa Naz?m Bey tayin edilmi?tir.
Erzurumda ya?anan en nemli toplumsal olaylardan birisi olan 1906-1907 vergi ayaklanmas?, k?sa sre ierisinde drt valinin de?i?imine neden olmu?tur. Ayaklanman?n ilk patlak verdi?i zaman valilik grevinde bulunan Mustafa Naz?m Bey 5 Nisan 1906 tarihinde grevden al?nm?? yerine de Diyarbak?r Valisi Mehmed Ata Bey atanm??t?r. Erzurumda ya?anan ayaklanmay? bast?rmak ve dzeni sa?lamak amac?yla valilik grevine atanan Mehmet Ata Beyin de so?uk havayla imtiza edemedi?i grlmektedir. Yaz?n ba?lar?nda geldi?i Erzurumda havan?n so?umaya ba?lamas?yla beraber etin bir k?? ikliminin ya?anaca??n? anlayan Mehmet Ata Bey, 4 Eyll 1906 tarihinde Dahiliye Nezaretine ba?vurmu?, kendisinin ?stanbuldaki Memrn Mlkiye Komisyonu azal??? grevine tayin edilmesini talep etmi?tir (BOA.DH.?FR.369.125). Dahiliye Nezaretinin Mehmet Ata Beyin bu talebine cevab? olumsuz olmu?tur. Ancak kendisi yukar?da belirtilen vergi ayaklanmas?n?n devam? niteli?indeki bir olay sonucu 29 Ekim 1906 tarihinde grevinden azledilmi? ve ?stanbula dnm?tr.
Mehmet Ata Beyin yerine Erzurum valili?i grevine Mamuretlaziz valisi Mustafa Nuri Bey atanm??t?r. Vilayetteki kar???k durumu dzeltmek ve kamu dzenini sa?lamak ad?na nemli hizmetlerde bulunan Mustafa Nuri Beyde so?uk ikimden muzdarip olmu? ve tayin talebinde bulunmu?tur. 29 Ekim 1906 tarihinde atand??? Erzurum valili?i grevinin alt?nc? ay?nda, 18 Nisan 1907 tarihinde Sadarete bir telgraf eken Mustafa Nuri Bey, denizden 1920 metre ykseklikte bulunan ve sekiz ay boyunca k?? mevsiminin hkm srd? Erzurumun so?uk havas?n?n sa?l???n? bozdu?unu belirtmi?tir. Gemi?te iki kez Avrupaya giderek tedavi grd? rahats?zl???n?n da son zamanlarda nksetti?ini aktaran Mustafa Nuri Bey, kendisinin Adana, Halep, Beyrut gibi s?cak vilayetlerden birisine tayin edilmesini talep etmi?tir. Ancak bu talep sadaret taraf?ndan uygun grlmemi?tir (BOA.BEO.3037.227736). Nitekim Mustafa Nuri Bey, 3 Ekim 1907 tarihinde Ankara valili?i grevine atanm?? ve Erzurumdan ayr?lm??t?r.
?kinci Me?rutiyetin ilan?ndan bir y?l sonra Erzurum valili?i grevine atanan Mehmed Celal Bey, ittihat? ki?ili?iyle bilinen nemli bir ?ahsiyettir. st dzey grevlerde bulunan Mehmed Celal Bey, 1909-1911 y?llar? aras?nda Erzurumda grev yapm?? ve vilayetin geli?mi?lik sorununun zm iin te?ebbslerde bulunmu?tur. Mehmed Celal Bey de ismi an?lan selefleri gibi iklimin a??rl???ndan yak?nm??, so?uk havaya uyum sa?layamamaktan ?ikayeti olmu?tur. Mehmed Celal Bey, 17 ?ubat 1911 tarihinde Dahiliye Nezaretine bir telgraf ekmi? ve Hdavendigar valili?i grevinin bo?alaca??n? duydu?unu, kendisinin de bu greve talip oldu?unu belirtmi?tir (BOA.DH.MTV.10.40). Mehmed Celal Beyin talebi Dahiliye Nezareti taraf?ndan uygun grlmemi?tir. Ancak Mehmed Celal Bey, bu talebinden yakla??k alt? ay sonra Edirne valili?i grevine atanm??t?r.