1862 Y?l?nda, Gney Afrikal? Mslmanlar?n talebi ve smrgeci ?ngiliz ynetiminin izniyle, Hilafet Makam? taraf?ndan, Cape Towna gnderilmek zere bir alim aran?r ve Ahmet Cevdet Pa?an?n al??malar? sonucunda Erzurum Ahmediye Medresesi Mderrisi Ebubekir Efendi bu greve uygun bulunarak kendisine tebligat yap?l?r.
?stanbuldan 1862 Y?l? Nisan Ay?nda gemiyle yola ?kan Ebubekir Efendi, yan?na yard?mc? olarak 14 ya??ndaki ye?eni mer Ltfiyi de al?r ve bu mer Ltfi, toplamda sekiz ay? bulan yolculu?u gn gn kaydederek daha sonra mer Ltfinin mit Burnu Seyahatnamesi ismiyle kitapla?t?r?r. nce ?ngiltereden vize almak ve ?ngiltere Bykelimiz Kostaki Musurus Pa?a ile gr?mek zere Londraya, ard?ndan da kendilerini mit Burnuna gtrecek gemiye binmek zere Liverpola geerler. Biraz bekleyi?in ard?ndan esas duraklar?na varmak zere yola ?kar ve Cape Town Liman?na 1863 Y?l? Ocak Ay?nda ula??rlar.
Hemen i?e koyulan Ebubekir Efendi, k?sa zamanda bir okul aarak e?itim faaliyetlerine ba?lar, halk?n dini ve sosyal s?k?nt?lar?yla ilgilenir. Bu arada kendisi de, k?sa sren bir evlili?in ard?ndan ikinci evlili?ini yapar, biri kk ya?ta hayat?n? kaybeden alt? ocu?u olur. E?i Tahire Han?m da bir k?z okulu aar. ocuklar? aileden ok iyi e?itim ald?klar?ndan, daha sonra her birisi de Afrikada ve gittikleri yerlerde rehber ?ahsiyetler olurlar. ok k?sa zamanda ?ngilizce ve Afrikaans dillerini ?renen Ebubekir Efendi, Afrikaans dilinde Arap harfleriyle yazd??? Beyan-d Din isimli ilmihal kitab?yla deha ap?nda bir alim ve ayd?n oldu?unu da gstermi?tir ki Gney Afrika Dil Mzesinde, Afrika Diline katk?lar?ndan dolay? kendisi iin bir oda ayr?lm??, bu al??malar? anlat?lmaktad?r.
Ebubekir Efendi ailesi seyit soyundand?r. Babas?n?n grevi gere?i gittikleri ?ehrizorda do?mu?, bir isyan s?ras?nda babas? ldrlnce on yedi ya??ndayken tekrar ata topra?? Erzuruma dnm? ve e?itim hayat?n? burada tamamlayarak e?itli medreselerdeki hocal???n ard?ndan Ahmediye Medresesine mderris olmu?tur. Kendisinden sonra bu medresede mderris olan Abdrrezzak ?lmi Efendi de Cape Towndayken kendisini ziyaret etmi? ve k?z? Fehime Han?m ile evlenerek damad? olmu?, Erzuruma geri dnm?lerdir. Abdrrezzak ?lmi Efendi son Erzurum Nakib-l E?raf?d?r ve mer Nasuhi Bilmenin amcas?d?r.
H?zl? bir Ebubekir Efendi anlat?s? olmu? oldu. Hi tan?mayan, bilmeyenler iin bu kadarc?k anlatmadan, Gney Afrikada b?rakt??? izler zerine konu?mak olmaz diye d?nd?mden bu giri?i yazd?m. ?nsan eseriyle ya??yor, baz? insanlar?n b?rakt??? izler bilinen hayatlar?ndan ok tededir. Bugne kadar, b?rakt??? etki ile Gney Afrikada, zellikle de Cape Townda nc bir ?ahsiyet olarak tan?nan Ebubekir Efendinin, bundan sonra ana vatan? Trkiye ve zlemiyle gurbette zorland???ndan, ya?ad??? kona?a da ad?n? verdi?i Erzurumda yeniden hat?rlanmas? ve tan?t?lmas? gerekmektedir.
Yeni nesillere sahte kahramanlar kabul ettirmek eskiye gre daha zor, zira genler zerine kopar?lan yaygaran?n aksine, eskiye nazaran daha ok ara?t?ran, inceleyen, sorgulayan ve ?renen bir yap?dad?r. Bu milletimiz iin de bir nimettir. nk tetkik edilmeye ba?land???nda ecdad?m?z?n b?rakt??? kutlu miras ok iyi anla??lmaktad?r.
?imdi okuyucumuzu, gzlerini kapatarak, Ebubekir Efendi ve ye?eni mer Ltfiyi mit Burnuna gtren geminin iinde kendilerini de onlara e?lik ederken d?nmelerini rica ederim. 48 ve 14 ya??nda iki insan, geride memleket, evre, dostlar, akrabalar, anne baba ve her ya??n kendine has biriktirmi? oldu?u hat?ralar, nlerinde aylarca karadan uzak, denizin alkant?lar?yla srecek bir yolculuk ve gittiklerinde ne ile kar??la?acaklar?n? merak ettikleri bir istikbal
Onbir saat sren uak yolculu?u ile Cape Towndan ?stanbula gelirken, yol boyu, indikten sonra ve ilk birka gn bunun tesirinde kal?yor insan ve akl?m hep o gemi yolculu?unda diyebilirim. Bir haftal?k bir yolculu?a trl haz?rl?klarla, katlanaca??m?z zlemin sanc?lar?yla ?karken biz, bu adam? karanl?k ufka gitmeye ikna eden sebep ne idi?
ok sevdi?iniz memleketiniz, bilinen, tan?nan gl bir aileniz, ilim i?tiyak? ile sa?lad???n?z gzel bir i?iniz, iyi bir dost evresi, sars?lmas? zor bir hat?r?n?z, velhas?l insanlar?n elde etmek iin uzun u?ra??lar verdi?i gzel bir hayat?n?z var. Btn bu hayat? geride b?rakaca??n?z, yeniden bir dzen kurman?z? gerektiren grevi kabul etmekten, bir bilinmeze yelken amaktan ekinmiyorsunuz. Bu byk fedakarl??? sa?layan motivasyonun kayna?? ne?
Bugn, en yetenekli, e?itilmi?, ufku a?k grd?mz genlerimizi Erzurumun Karayaz?s?nda, Olurunda, Il?cas?nda ve memleketin her k?esinde verilen grevi yapmaktan imtina ettiren basiretsizlik ile yukar?da sayd???m?z derinli?i kar??la?t?rd???m?zda, hangi hayret, iine d?t?mz durumu a?klayabilecektir?
Tarihin k?r?lma noktalar?, tekerrr eden olaylar zincirini dn?trecek hamle, daha nce byk de?i?imlerin aktr olmu? adamlar? anlamaktan geiyor diye d?nrm. Ba?kalar?n?n renkli masallar?ndaki bylerden, kendi hikayelerimizdeki sadeli?in ve s?cakl???n d?lerini kurarak kurtulabiliriz. Put k?r?c? ve d? kurucu byk adamlar?m?z? kocaman puntolarla tabelalara ast???m?zda, gnlmze yazd???m?zda, bilinle, gelece?in fark?nda olarak yapt?klar? hizmeti duyurup anlatt???m?zda, onlara iyilik yapm?? olmayaca??z, zira onlar iyili?i, hat?rlanmay? bizden bekleyerek i? grmediler, umutlar? daha ulu bir kap?dand? onlar?n. Biz onlar? kavrad???m?zda, kendimize ve gelecek nesillerimize, yeni ve kestirme yollarla gzel hedeflere ula?man?n kap?lar?n? aralayaca??z.
Ebubekir Efendiyi Erzurumdan dnyan?n br ucu diyece?imiz mit Burnuna o gemi gtrmedi. O geminin de s???nd???, enginleri kucaklayabilen byk bir gnl ve o gnln sahibini yeti?tiren, fedakarl???, di?ergaml???, azmi ve gayreti ?reten dev bir medeniyet birikimi ta??d? onlar?. Hat?rlayal?m ve orada da kalmay?p daha ileriye ta??yal?m insanl???m?z?n ihtiyac? o byk medeniyeti.
Ebubekir Efendi insanlarla nas?l irtibat kuraca??n?, onlar? nas?l dn?trebilece?ini, yeni tan??t??? insanlarla nas?l uyum yakalayabilece?ini gayet iyi biliyordu ki bunu ba?ard?. Peki bugnk geli?mi? imkanlara ra?men o formasyonu nas?l sa?layam?yoruz?
Atatrk niversitemizin haz?rlatm?? oldu?u Erzurumun Yzleri seri kitaplar? ierisinde Abdrrezzak ?lmi Efendi isabetle yer bulmu? kendine. Fakat onun da hocas?, rehberi diyebilece?imiz, kay?npederi Ebubekir Efendi yok o seride, zira btn mktesebat?n? al?p gitmi? ba?ka bir diyara. 48 ya??ndan sonra bir yerden btn izlerini silerken ba?ka yerde derin izler aabilen adamlar?m?z vard? ve bundan sonra da var olmal?lar.
Ebubekir Efendi, okuyarak, izleyerek anla??labilir, ancak en ok da iz srnce yerle?iyor gnlnze. Onun byk hlyalar kurarak gezdi?i Cape Town sokaklar?nda, Boo Kaap Mahallesinde gezerken iinize i?liyor, oralarda b?rakt??? ocuklar? ve ya?ayan torunlar?n?n maharetlerini grdke byk adam olman?n ne demek oldu?unu bir kez daha m?ahade ediyorsunuz.
Tekrar edilmi? hatalar?n yollar?, izleri de duruyor, selamete vard?ran istikametler de a?ikar. D?meyelim o yanl??lara ve gzel hedeflere gtrecek iyi hikayeleri rnek, yolda? edelim hayat?m?za. Gelece?i gren, planlayan bir adam ok adam, aksi halde milyonlarca adam tek adam etmiyor vesselam.